ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ,23, ਜੂਨ, 2026, (ਆਜ਼ਾਦ ਸੋਚ ਨਿਊਜ਼):-  ਹਰਿਆਣਾ ਪੁਲਿਸ (Haryana Police) ਨੂੰ ਹਾਈਟੈਕ ਅਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਧੇਰੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਨੈਸ਼ਨਲ ਕ੍ਰਾਈਮ ਰਿਕਾਰਡਸ ਬਿਊਰੋ (NCRB) ਵੱਲੋਂ ਖ਼ਾਸ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਚਲਾਏ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਅਜੋਕੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਵੱਧ ਰਹੇ ਸਾਈਬਰ ਅਪਰਾਧਾਂ ਅਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਡਾਟਾ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣ ਲਈ ਇਹ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਅਹਿਮ ਕਦਮ ਹੈ।

ਇਸ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਦੇ ਮੁੱਖ ਅਤੇ ਖ਼ਾਸ ਨੁਕਤੇ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਅਨੁਸਾਰ ਹਨ:

1. ਸਾਈਬਰ ਕ੍ਰਾਈਮ ਅਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਫੋਰੈਂਸਿਕਸ 'ਤੇ ਜ਼ੋਰ
ਇਸ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਦਾ ਮੁੱਖ ਮਕਸਦ ਪੁਲਿਸ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਨਵੇਂ ਜ਼ਮਾਨੇ ਦੇ ਸਾਈਬਰ ਅਪਰਾਧਾਂ (Cyber Crimes), ਆਨਲਾਈਨ ਧੋਖਾਧੜੀ ਅਤੇ ਡਾਰਕ ਵੈੱਬ ਵਰਗੀਆਂ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣ ਦੇ ਯੋਗ ਬਣਾਉਣਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਡਿਜੀਟਲ ਸਬੂਤ ਇਕੱਠੇ ਕਰਨ ਦੀਆਂ ਆਧੁਨਿਕ ਤਕਨੀਕਾਂ ਸਿਖਾਈਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।

2. CCTNS (ਕ੍ਰਾਈਮ ਐਂਡ ਕ੍ਰਿਮੀਨਲ ਟ੍ਰੈਕਿੰਗ ਨੈੱਟਵਰਕ ਐਂਡ ਸਿਸਟਮਸ) ਦਾ ਨਵੀਨੀਕਰਨ
NCRB ਦੀ ਗਾਈਡਲਾਈਨਜ਼ ਤਹਿਤ ਪੁਲਿਸ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਨੂੰ CCTNS ਪੋਰਟਲ ਦੀ ਐਡਵਾਂਸਡ ਵਰਤੋਂ ਸਿਖਾਈ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।

ਇਸ ਨਾਲ: ਅਪਰਾਧੀਆਂ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ ਦਾ ਡਾਟਾਬੇਸ ਇੱਕ ਕਲਿੱਕ 'ਤੇ ਉਪਲਬਧ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਐਫ.ਆਈ.ਆਰ. (FIR) ਦਰਜ ਕਰਨ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਕੇਸ ਦੀ ਪੜਤਾਲ ਤੱਕ ਦੀ ਸਾਰੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਪੇਪਰਲੈੱਸ (Paperless) ਅਤੇ ਤੇਜ਼ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

3. ICJS (ਇੰਟਰ-ਓਪਰੇਬਲ ਕ੍ਰਿਮੀਨਲ ਜਸਟਿਸ ਸਿਸਟਮ) ਦੀ ਵਰਤੋਂ
ਇਸ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਰਾਹੀਂ ਹਰਿਆਣਾ ਪੁਲਿਸ ਨੂੰ ICJS ਸਿਸਟਮ ਨਾਲ ਬਿਹਤਰ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਪੁਲਿਸ, ਅਦਾਲਤਾਂ, ਜੇਲ੍ਹਾਂ ਅਤੇ ਫੋਰੈਂਸਿਕ ਲੈਬਾਰਟਰੀਆਂ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਲਾਈਵ ਡਾਟਾ ਸਾਂਝਾ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਕੇਸਾਂ ਦਾ ਨਿਪਟਾਰਾ ਬਹੁਤ ਜਲਦੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

4. ਆਰਟੀਫੀਸ਼ੀਅਲ ਇੰਟੈਲੀਜੈਂਸ (AI) ਅਤੇ ਡਾਟਾ ਐਨਾਲਿਸਿਸ
ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਵਿੱਚ ਪੁਲਿਸ ਨੂੰ ਅਪਰਾਧ ਦੇ ਪੈਟਰਨ (Crime Patterns) ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਲਈ ਨਵੇਂ ਸੌਫਟਵੇਅਰ ਅਤੇ ਡਾਟਾ ਐਨਾਲਿਸਿਸ ਟੂਲਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨੀ ਸਿਖਾਈ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਜੋ ਕਿਸੇ ਖ਼ਾਸ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਅਪਰਾਧਾਂ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਰੋਕਣ ਲਈ ਰਣਨੀਤੀ ਬਣਾਈ ਜਾ ਸਕੇ।

ਖ਼ਾਸ ਕੀ ਹੈ?
ਇਸ ਹਾਈਟੈਕ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਫਾਇਦਾ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਹੁਣ ਹਰਿਆਣਾ ਪੁਲਿਸ ਦੇ ਜਵਾਨ ਸਿਰਫ਼ ਰਵਾਇਤੀ ਤਰੀਕਿਆਂ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਨਹੀਂ ਰਹਿਣਗੇ, ਬਲਕਿ ਹਾਈਟੈਕ ਗੈਜੇਟਸ ਅਤੇ ਤਕਨੀਕ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਅਪਰਾਧੀਆਂ ਨੂੰ ਫੜਨ ਅਤੇ ਆਮ ਜਨਤਾ ਦੀਆਂ ਸ਼ਿਕਾਇਤਾਂ ਦਾ ਨਿਪਟਾਰਾ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਤੇਜ਼ ਹੋ ਜਾਣਗੇ।