ਹੀਟ ​​ਸਟ੍ਰੋਕ,ਗਰਮੀ ਵਿਚ ਕਿਵੇਂ ਰਹੀਏ ਸਿਹਤਮੰਦ

ਪਟਿਆਲਾ, 27 ਅਪ੍ਰੈਲ, 2026, (ਆਜ਼ਾਦ ਸੋਚ ਨਿਊਜ਼):-   ਗਰਮੀ ਦੇ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਤਾਪਮਾਨ ਵਧਣ ਨਾਲ ਹੀਟ ਸਟ੍ਰੋਕ (ਲੂ ਲੱਗਣਾ) ਦਾ ਖਤਰਾ ਕਾਫੀ ਵਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਸਰੀਰ ਆਪਣਾ ਤਾਪਮਾਨ ਕੰਟਰੋਲ ਨਹੀਂ ਕਰ ਪਾਉਂਦਾ, ਤਾਂ ਇਹ ਸਥਿਤੀ ਗੰਭੀਰ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਇਸ ਗਰਮੀ ਵਿੱਚ ਖੁਦ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਅਤੇ ਸਿਹਤਮੰਦ ਰੱਖਣ ਲਈ ਇੱਥੇ ਕੁਝ ਅਹਿਮ ਨੁਕਤੇ ਹਨ:
1. ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਹਾਈਡ੍ਰੇਟਿਡ ਰੱਖੋ (ਪਾਣੀ ਦੀ ਕਮੀ ਨਾ ਹੋਣ ਦਿਓ)
•    ਖੂਬ ਪਾਣੀ ਪੀਓ: ਪਿਆਸ ਲੱਗਣ ਦਾ ਇੰਤਜ਼ਾਰ ਨਾ ਕਰੋ। ਦਿਨ ਭਰ ਥੋੜ੍ਹਾ-ਥੋੜ੍ਹਾ ਪਾਣੀ ਪੀਂਦੇ ਰਹੋ।
•    ਕੁਦਰਤੀ ਪੀਣ ਵਾਲੇ ਪਦਾਰਥ: ਨਾਰੀਅਲ ਪਾਣੀ, ਨਿੰਬੂ ਪਾਣੀ, ਲੱਸੀ, ਅਤੇ ਤਾਜ਼ੇ ਫਲਾਂ ਦਾ ਜੂਸ ਲਓ।
•    ਇਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਬਚੋ: ਜ਼ਿਆਦਾ ਚਾਹ, ਕੌਫੀ ਜਾਂ ਮਿੱਠੇ ਵਾਲੇ ਕੋਲਡ ਡਰਿੰਕਸ ਤੋਂ ਪਰਹੇਜ਼ ਕਰੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚੋਂ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦੇ ਹਨ।
2. ਖਾਣ-ਪੀਣ ਵਿੱਚ ਸਾਵਧਾਨੀ
•    ਹਲਕਾ ਭੋਜਨ: ਗਰਮੀਆਂ ਵਿੱਚ ਤਲਿਆ ਹੋਇਆ ਜਾਂ ਬਹੁਤ ਮਸਾਲੇਦਾਰ ਖਾਣਾ ਖਾਣ ਤੋਂ ਬਚੋ। ਘਰ ਦਾ ਬਣਿਆ ਸਾਦਾ ਅਤੇ ਤਾਜ਼ਾ ਭੋਜਨ ਹੀ ਖਾਓ।
•    ਮੌਸਮੀ ਫਲ ਅਤੇ ਸਬਜ਼ੀਆਂ: ਤਰਬੂਜ, ਖਰਬੂਜਾ, ਖੀਰਾ ਅਤੇ ਸੰਤਰਾ ਵਰਗੇ ਫਲ ਖਾਓ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
•    ਪਿਆਜ਼ ਦਾ ਸੇਵਨ: ਕੱਚਾ ਪਿਆਜ਼ ਲੂ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਮਦਦਗਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਸਲਾਦ ਵਜੋਂ ਜ਼ਰੂਰ ਲਓ।
3. ਬਾਹਰ ਨਿਕਲਣ ਸਮੇਂ ਸਾਵਧਾਨੀਆਂ
•    ਸਹੀ ਸਮਾਂ: ਦੁਪਹਿਰ 12 ਵਜੇ ਤੋਂ ਸ਼ਾਮ 4 ਵਜੇ ਤੱਕ, ਜਦੋਂ ਧੁੱਪ ਸਭ ਤੋਂ ਤੇਜ਼ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਬਾਹਰ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਚੋ।
•    ਕੱਪੜਿਆਂ ਦੀ ਚੋਣ: ਹਲਕੇ ਰੰਗ ਦੇ ਅਤੇ ਸੂਤੀ (Cotton) ਕੱਪੜੇ ਪਾਓ। ਇਹ ਪਸੀਨਾ ਸੋਖਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਠੰਡਾ ਰੱਖਦੇ ਹਨ।
•    ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੇ ਸਾਧਨ: ਬਾਹਰ ਜਾਂਦੇ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਨੂੰ ਰੁਮਾਲ, ਟੋਪੀ ਜਾਂ ਛਤਰੀ ਨਾਲ ਢੱਕ ਕੇ ਰੱਖੋ ਅਤੇ ਸਨਗਲਾਸ (ਐਨਕਾਂ) ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰੋ।
 
ਹੀਟ ਸਟ੍ਰੋਕ ਦੇ ਲੱਛਣ ਅਤੇ ਤੁਰੰਤ ਉਪਾਅ
ਲੱਛਣ:
•    ਬਹੁਤ ਤੇਜ਼ ਸਿਰ ਦਰਦ ਅਤੇ ਚੱਕਰ ਆਉਣਾ।
•    ਜੀਅ ਕੱਚਾ ਹੋਣਾ ਜਾਂ ਉਲਟੀ ਆਉਣਾ।
•    ਸਰੀਰ ਦਾ ਤਾਪਮਾਨ ਬਹੁਤ ਵਧ ਜਾਣਾ ਪਰ ਪਸੀਨਾ ਨਾ ਆਉਣਾ।
•    ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਣੀ।
ਤੁਰੰਤ ਕੀ ਕਰੀਏ?
•    ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਛਾਂ ਵਾਲੀ ਜਾਂ ਠੰਡੀ ਜਗ੍ਹਾ 'ਤੇ ਲੈ ਜਾਓ।
•    ਸਰੀਰ 'ਤੇ ਠੰਡੇ ਪਾਣੀ ਦੀਆਂ ਪੱਟੀਆਂ ਰੱਖੋ।
•    ਜੇਕਰ ਵਿਅਕਤੀ ਹੋਸ਼ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸਨੂੰ ਓ.ਆਰ.ਐਸ. (ORS) ਦਾ ਘੋਲ ਜਾਂ ਨਿੰਬੂ ਪਾਣੀ ਪਿਲਾਓ।
•    ਹਾਲਤ ਗੰਭੀਰ ਹੋਣ 'ਤੇ ਤੁਰੰਤ ਡਾਕਟਰੀ ਸਹਾਇਤਾ ਲਓ।
 
ਛੋਟਾ ਜਿਹਾ ਨੁਸਖਾ: ਬਾਹਰੋਂ ਆਉਂਦੇ ਸਾਰ ਹੀ ਤੁਰੰਤ ਫਰਿੱਜ ਦਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਠੰਡਾ ਪਾਣੀ ਨਾ ਪੀਓ, ਇਸ ਨਾਲ ਸਰੀਰ ਦੇ ਤਾਪਮਾਨ ਵਿੱਚ ਅਚਾਨਕ ਬਦਲਾਅ ਆਉਣ ਕਾਰਨ ਸਿਹਤ ਵਿਗੜ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਮਟਕੇ (ਘੜੇ) ਦਾ ਪਾਣੀ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਹੈ।